محرم و قرآن

«مزدی نمی‌خواهم»: «قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَیْهِ أَجْراً إِلاَّ الْمَوَدَّةَ فِی الْقُرْبى...»، «بگو مزدی برای رسالت نمی‌خواهم مگر دوستی و محبت با خويشاوندانم»، از رسول خدا(ص) سؤال كردند منظور از «قربی» در آية فوق چه كسانی هستند، حضرت فرمود: علی و فاطمه، حسن و حسين عليهم السلام.
«در راه حج»: «فَخَرَجَ مِنْها خائِفاً یَتَرَقَّبُ...» «پس (موسی) هراسان از شهر خارج شد در حالی كه چشم به راه بود»، وقتی امام حسين(ع) از مدينه به طرف مكه راهی شد، آيه فوق را قرائت می‌كرد.
«قاری قرآن»: «وَ سَیَعْلَمُ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَیَّ مُنْقَلَبٍ یَنْقَلِبُونَ»، «و آنانكه ظلم و ستم كردند،‌ بزودی خواهند دانست كه به چه كيفر و دوزخ انتقامی بازگشت می‌كنند»، در مقاتل معتبری آمده است هنگامی كه سر امام حسين(ع) را جدا نمودند و بر نيزه زدند، آيه فوق را تلاوت می‌كرد.
«اهل سجود»: «وَ تَقَلُّبَكَ فِی السَّاجِدِينَ...»، از ابی الجارور نقل شده است كه امام باقر(ع) فرمود: منظور از آيه فوق، علی و فاطمه و حسن و حسين و اهل‌بيت آنهاست.
«قربانی بزرگ» در آيه َیْناهُ بِذِبْحٍ عَظِيمٍ»، «و او را در ازای قربانی بزرگی باز رهانيديم»، از امام رضا(ع) روايت شده است كه فرمود: منظور از ذبح عظيم در آيه فوق امام حسين(ع) است.
«دور از شهر و ديار»: «الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيارِهِمْ بِغَیْرِ حَقٍّ إِلاَّ أَنْ یَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ...»،«همان‌ها كه از خانه و شهر خود. به ناحق رانده شدند، جز اين‌كه می‌گفتند: پروردگار ما خدای يكتاست»، امام صادق(ع) درباره آيه فوق فرمود: اين آيه درباره علی و جعفر و حمزه نازل شد و در حسين(ع) تحقق يافت. بر همه آنان درود و سلام باد.
«پيروی از حسين، اطاعت از خدا»: «وَ مَنْ یُطِعِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ یَخْشَ اللَّهَ وَ یَتَّقْهِ فَأُولئِكَ هُمُ الْفائِزُونَ»، «و هر كس خدا و پيامبرش را اطاعت كند و از خدا بترسد و از مخالفت فرمانش بپرهيزد، چنين كسانی همان پيروزمندان واقعی هستند»، رسول خدا ضمن حديثی می‌فرمايد: سعادتمند، آنانند كه از دوستان و پيروان حسين(ع) هستند. به خدا سوگند ايشان در روز قيامت پيروز و نيك بختند.
«حسين(ع) و زكريا»: «لَمْ نَجْعَلْ لَهُ مِنْ قَبْلُ سَمِیًّا» «و پيش از اين هم نامی برای او قرار نداريم»، امام صادق(ع) فرمود: منظور از آيه فوق «حسين بن علی و يحيی بن زكريا» است كه از قبل، هم نامی نداشت و آسمان فقط بر آن دو، چهل روز گريه كرد، گفته شد: گريستن آسمان چگونه بود؟ فرمود: به سرخی طلوع و به سرخی، غروب می‌كرد.
«كلمة طيبه»: در آيه «ألم تر كيف ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلاً كَلِمَةً طَیِّبَةً كَشَجَرَةٍ طَیِّبَةٍ أَصْلُها ثابت وَ فَرْعُها فی السَّماءِ»، «آيا نديدی چگونه خداوند «كلمه طيبه» را به درخت پاكيزه‌ای تشبيه كرد كه ريشه آن (در زمين) ثابت و شاخه آن در آسمان است؟»، امام صادق(ع) در مورد آيه فوق فرمود:ريشه اين درخت، رسول خدا و شاخه آن اميرالمؤمنين(ع) است و امام حسن و حسين عليهم السلام ميوه آن به شمار می‌آيند، كه نه تن از فرزندان او نيز شاخه‌های كوچك‌تر آنند و شيعيان نيز به منزله برگ آن هستند.
«قربانی بزرگ»: در آيه «... بِذِبْحٍ عَظِيمٍ» «و او را در ازای قربانی بزرگی باز رهانيديم»، از امام رضا(ع) روايت شده است كه فرمود: منظور از ذبح عظيم در آيه فوق امام حسين(ع) است.

«سؤال بی‌جا»: در آيه «لا یُسْئَلُ عَمَّا یَفْعَلُ وَ هُمْ یُسْئَلُونَ»، «و او بر هر چه كه می‌كند سؤال نشود، ولی خلق از كردارشان بازخواست می‌شوند.» مردی از امام هشتم(ع) پرسيد: به چه خاطر امامت در صُلب امام حسن قرار نگرفت؟ حضرت فرمود: چون خداوند امامت را در صُلب امام حسين(ع) قرار داد، ‌نه در صُلب امام حسن و سپس آيه فوق را قرائت كرد.
«تفسيری از امام زمان (عج)»: «كهيعص»، سعد بن عبدالله قمی از امام عصر (عج) در مورد آيه فوق سؤال نمود و امام فرمود: اين حروف از خبرهای غيبی خداوند است كه به بنده‌اش «زكريا» داد، «زكريا» هنگامی به كه اسماء خمسه طیّبه اطلاع يافت، هرگاه به نام مبارك امام حسين می‌رسيد، اشك در چشمانش حلقه می‌زد. روزی از خداوند علّت اين حال را پرسيد، خداوند داستان كربلا را در قالب اين حروف برايش بيان فرمود، پس «كاف» يعنی كربلا و «ها» يعنی هلاكتِ عترت و «يا» يعنی يزيد كه قاتل آن حضرت بود و «عين» يعنی عطش و تشنگی كه بر آن حضرت مستولی می‌شود و «صاد» يعنی صبر آن حضرت بر بلا، زكريا وقتی جريان را شنيد، سه روز از مسجدش خارج نشد و مردم را راه نداد و بر حسين(ع) گريست.
«رجعت»: «ثُمَّ رَدَدْنا لَكُمُ الْكَرَّةَ عَلَیْهِمْ وَ أَمْدَدْناكُمْ...»،آنگاه شما را بروی آن برگردانيم و بر آنها غلبه دهم... ،امام صادق(ع) فرمود: اولين كسی كه در «رجعت» برگردانده می‌شود، امام حسين(ع) است.
«ذی‌القربی»: در آيه «إِنَّ اللَّهَ یَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ الْإِحْسانِ وَ إِيتاءِ ذِی الْقُرْبى...»، «همانا خدا خلق را فرمان به عدل و احسان می‌دهد و به بذل و عطاءِ خويشاوندان امر می‌كند»
منبع: مركز جهانی اطلاع‌رسانی اهل بيت (س)